ΗΜΕΡΕΣ ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑΣ ΕΠΙ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΚΟΣΜΑ

Από το ημερολόγιο του Ιωάννη Μ. Ρέντζου (1868-1933)

Ο Δημόσιος Χώρος Πρέβεζα-Λούρος-Ζάλογγο σας καλεί στην εκδήλωση του Ιατρείου Κοινωνικής Αλληλεγγύης Πρέβεζας, με παιχνίδια αλληλεγγύης για παιδιά 6 έως 12 ετών την Παρασκευή 27 Ιουλίου στις 7:00 μ.μ. στην Πλατεία Ανδρούτσου.

Συνεχίζουμε και σήμερα, όπως και κάθε Τετάρτη, τη δημοσίευση αποσπασμάτων (εγγραφών) από το ανά χείρας μας χειρόγραφο ημερολόγιο του άλλοτε δημάρχου της πόλης μας Ιωάννη Μ. Ρέντζου (1868-1933). Η δημοσίευση των αποσπασμάτων από το ημερολόγιο του Ι.Μ.Ρ. εντάσσεται εκ μέρους της Δημοτικής Παράταξης “Δημόσιος Χώρος Πρέβεζα – Λούρος – Ζάλογγο” στο πλαίσιο του εορτασμού της εκατονταετίας από την απελευθέρωση της Πρέβεζας. Στις εγγραφές που επιλέξαμε σήμερα ο Ι.Μ.Ρ. ασχολείται με την δράση και το θάνατο του Μητροπολίτη Κοσμά Ευμορφοπούλου (1860-1901), ο οποίος εθήτευσε στην Πρέβεζα δύο μόνο χρόνια (1899-1901).

23 Απριλίου 1901: Ελληνικές γιορτές στην τουρκοκρατούμενη Πρέβεζα
Σήμερον είδομεν εν τη πόλη μας [γεγονός] το οποίον δεν εγένετο άλλοτε. Ο Πρόξενος της Ελλάδος κ. Γιαννόπουλος από χθες έδωκεν εγκυκλίους εις τα ενταύθα Ευρωπαϊκά Προξενεία ίνα συνέλθωσιν σήμερον εις τας δύο ή ώρα εν τω Ιερώ Ναώ του Αγίου Χαραλάμπους όπου θα τελεσθή δοξολογία υπέρ του ονόματος του Βασιλέως των Ελλήνων Γεωργίου του Α΄.
Ακριβώς λοιπόν σήμερον τω πρωί εις τας δύο η ώρα (Τουρκίας) συνήλθον εις τον Ναόν του Αγίου Χαραλάμπους

ο Κυρ. Γιαννόπουλος Πρόξενος της Ελλάδος
ο Κυρ. Δ. Σκέφερης Υποπρόξενος της Ρωσίας
ο Κυρ. Ι. Φόντας Υποπρόξενος της Ιταλίας
ο Κυρ. Σκροβίτσης Υποπρόξενος της Αυστρίας.

Άπαντες εν στολή και με όλην την επισημότητα.

Ο αντιπρόσωπος του Διοικητού και ο αρχιγραμματεύς και η αστυνομία και χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου κ.κ. Κοσμά και όλοι οι Ιερείς. Εψάλη δοξολογία και μετά την δοξολογίαν ο ιερεύς έκαμεν αίτησιν και έπειτα ο αρχιερεύς είπεν ευχήν τινά: «Δεόμενοι του υψίστου να μακροχρονήσει την Αυτού Μεγαλειότητα το Βασιλέα και τους λοιπούς του Παλατίου». Κατόπιν λοιπόν τα πλήθη ζωτωκραύγασαν τρις και έπειτα έγινεν η απόλυσις. Μετέβησαν εις το Προξενείον πάντες οι πρόξενοι, ο Αρχιερεύς και λοιποί και συνεχάρησαν τον Πρόξενον για την εορτήν του Βασιλέως. Το εσπέρας εγένετο φωταψία τα δε παιδιά και πολλοί άνδρες έμειναν κύκλω το προξενείον και εφώναζαν «ζήτω» μέχρις το μεσονύκτιον. Η δοξολογία αυτή του Βασιλέως Γεωργίου είναι πρώτη φορά οπού έγινεν.

29 Απριλίου 1901: Σύλληψη του Μητροπολίτη και μεταγωγή στα Γιάννινα
Κατά το μεσημέριον βροχή ραγδαία και ευεργετικωτάτη. Οι άνθρωποι δοξολογούν τον ύψιστον. Και πάλιν βροχή γενικώς. Καθώς πηροφορούμεθα, χθες η σεβαστή κυβέρνησις εσύλλαβεν τον Μητροπολίτη μας κ.κ. Κοσμάν, όστις ευρίσκετο εις Φιλιππιάδα. Το Σάββατον το εσπέρας, περί το μεσονύκτιον, 40 ιππείς πολιόρκησαν την Μητρόπολιν της Φιλιππιάδος και του ανήγγειλον να μεταβή εις Ιωάννινα. Εάν μεν έκλινεν εις την διαταγήν της Σεβαστής Κυβερνήσεως ή έφερεν αντιρρήσεις δεν γνωρίζομεν. Ότι όμως τον επήραν και επήγαν εις τα Ιωάννινα, είναι γεγονός τετελεσμένον. Καθώς εξακρίβωσα, κατ’ αρχάς δεν ηθέλησε να παραδοθή κατόπιν όμως, αφού είδεν ότι πανταχόθεν του ήτο στενά, ηναγκάσθη και παρεδόθη.

1η Μαΐου 1901: Οι πρόξενοι παρεμβαίνουν υπέρ του Αρχιερέως
Περί του αρχιερέως σήμερα διεδόθησαν τα εξής:
Ότι τον αρχιερέα τον επήραν από την Ιεράν Μητρόπολιντο Σάββατο εσπέρας τας 28 Απριλίου η ώρα τρεις της νυκτός και κατ΄αρχάς μεν αντέστη κατόπιν όμως, αφού είδεν την αμετάβλητην γνώμην της Σεβαστής Κυβερνήσεως, παρεδόθη. Εν μέσω πλήθους ιππικού τον διεύθυναν δια τα Ιωάννινα. Οι εκεί πρόξενοι των μεγάλων δυνάμεων, μόλις επληροφορήθησαν τα διατρέξαντα, αμέσως συνεκρότησαν συμβούλιον υπό την προεδρίαν του προξένου της Ρωσίας και εκάλεσαν τον αντιπρόσωπον του αρχιερατικού θρόνου των Ιωαννίνων κύριον Μελέτιον, Επίσκοπον, και του είπαν να πορευθή εις τον Βαλή, εξ ονόματος της Ορθοδόξου Εκκλησίας και των Μεγάλων Δυνάμεων, να ζητήσει τον άνθρωπον και αν δεν του τον παραδώση να αναχωρήση αμέσως […2]. Τούτου γινομένου, ο Βαλής τον έδωσεν εις το επίσκοπον κ. Μελέτιον και ήδη ευρίσκεται ελεύθερος εις την Μητρόπολιν των Ιωαννίνων.Πολλά και διάφορα διαδίδονται περί του Αρχιερέως και όλα ασαφή φαίνονται. Οι σπουδαιότεροι λόγοι για τους οποίους θέλουν να τον ενοχοποιήσουν είναι ότι εις τους χωρικούς εμοίρασεν αραβόσιτον, ο οποίος εστάλη από την Ελλάδα από πρόσωπον ανώνυμον. Και δια τα ιερά άμφια, τα οποία εστάλησαν από την Ελλάδα δια τας ιεράς μονάς. Και δι΄ αυτούς τους λόγους κατακρίνεται και δια τον λόγον ότι δεν το έκαμεν γνωστόν εις την Κυβέρνησιν. Άλλοι λέγουσι ότι, δια την τελετή, οπού έγινεν τας 23 Απριλίου, δηλαδή δια την δοξολογίαν και δια τας ζητωκραυγάς. Εις τα Ιωάννινα ο Βαλή πασσάς ηθέλησε να τον ανακρίνη αλλά δεν εδέχθη και του απήντησεν ότι δεν είναι αρμόδιος αυτός δια να τον εξετάση και ότι έχει την αρχήν του. Και τον τοιούτον πολύ τον ετίμησεν, δια την ανδρικήν του στάσιν.

16 Μαΐου 1901: Ανακοινώσεις του Μητροπολίτη Κοσμά
Σήμερον επεσκέφθην τον Μητροπολίτην κ. Κοσμάν και μας διηγήθη εν συνόψει τας κακοτυχίας ας υπέστη. Και λέγεται ότι εντός ολίγων ημερών θα αναχωρήση δια Κωνσταντινούπολιν, αλλά σήμερον το εσπέρας έλαβεν τηλεγράφημα εκ του Πατριαρχείου και του διατάσσωσι να μείνη εις την θέσιν.

10 Ιουλίου 1901: Ζητήματα υγείας του Μητροπολίτη Κοσμά
Ο καιρός ολίγον δροσερός. Σήμερον, δια του αυστριακού ατμοπλοίου, ανεχώρησεν ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης δια Βιέννην της Αυστρίας (εννοείται μέσω Τεργέστης) έχων μαζί του και τον Ιατρόν κ. Γεώργιον Γερογιάννην.

15 Σεπτεμβρίου 1901: Θάνατος του Μητροπολίτη Κοσμά
Σήμερον ήλθεν τηλεγράφημα εκ Κερκύρας και μας ανήγγειλεν το θλιβερόν συμβάν. Ο Αρχιερεύς εις το λοιμοκαθαρτήριον Κερκύρας απέθανε. Το τοιούτον εγνώσθη εις την αγοράν περί το μεσημέριον και μόλις συναισθάνθην και ελυπήθην. Είχε μεταβή εις Ευρώπην προς θεραπείαν διότι έπασχεν από νεφρίτιδα, οπού και εθεραπέυθη, αλλά επιστρέφων απέθανεν εκ συγκοπής καρδίας. Επειδή ήρχετο από μέρη ύποπτα (ότι υπάρχει χολέρα, όπως η Πρέβεζα) δια τούτο έμεινεν εις το λοιμοκαθαρτήριον Κερκύρας προς κάθαρσιν και δυστυχώς απέθανεν εκ συγκοπής καρδίας. Αύριον όμως, οπού πρόκειται να έλθη ο κυρ. Γεώρ. Γερογιάννης, όστις τον συνόδευεν, θα λάβωμεν καλυτέρας πληροφορίας. Η Δημογεροντία συνεδρίασεν και συσκεφθείσα απεφάσισεν να ταφή εκεί και ειδοποίησεν τους αρμοδίους εις Κέρκυραν να φροντίσωσιν δια τα περαιτέρω.

Παραπέμπουμε εδώ για την προηγούμενη δημοσίευση από το ημερολόγιο καθώς και την επόμενη.

Advertisements
This entry was posted in πρεβεζάνοι συγγραφείς, τοπικότητα, Ημερολόγιο Ι.Μ. Ρέντζου, Ιστορία, γεωγραφία, δημόσια υγεία, εκατονταετία απελευθέρωσης, νεκρολογία and tagged , , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s