ΜΕΡΑ ΜΑΓΙΟΥ ΣΤΗΝ ΠΡΕΒΕΖΑ

Αργία κι απεργία – γιορτή και θρήνος

Γιορτή της υπαίθρου και της άνοιξης, η Πρωτομαγιά έχει γίνει η ημέρα του δημόσιου χώρου και των αγώνων στους δρόμους της πόλης. Είναι ημέρα του θρήνου της πόλης και του εργοστασίου, του γιαπιού και του λιμανιού.

Την πρώτη Μαΐου, κατ’ εξοχήν εμβληματική ανοιξιάτικη ημέρα, γιορτάζεται η μέρα-απεργία των εργατών και όλων των εργαζομένων που στη σύγχρονη οργάνωση της εργασίας δεν έχουν καθήκοντα μάνατζερ, επιστάτη, επόπτη, ιδιοκτήτη και αφεντικού, παρά κερδίζουν το ψωμί τους με τον ιδρώτα του προσώπου τους! Είναι η καθιερωμένη γιορτή των χειρωνακτών της πόλης και του εργοστασίου, του λατομείου και της οδοποιίας στους οποίους μπορούμε να συμπεριλάβουμε και τους άκληρους αγρότες όπου γης.

Και ξεκινάει αυτή η γιορτή και επέτειος από την εξέγερση των εργατών του Σικάγου που έγινε τη 1η Μαΐου του 1886. Τότε γινόταν στην εκβιομηχανιζόμενη Αμερική η διεκδίκηση του οχτάωρου εργασίας και η βελτίωση των συνθηκών της εργασίας. Έτσι, τα τραγικά γεγονότα εκείνων των ημερών, η έκρηξη βόμβας σε εργατική διαδήλωση και οι καταδίκες σε θάνατο, στο μεγαλύτερο τότε βιομηχανικό κέντρο των ΗΠΑ, το Σικάγο, κατέστησαν την πρώτη του Μάη, ένα ορόσημο για τους αγώνες των εργατών. Ο δρόμος μάτωσε και ο δημόσιος χώρος δοξάστηκε. (Οι τέσσερις εργάτες που εκτελέστηκαν ως αναρχικοί και ο ένας που αυτοκτόνησε φαίνονται στη φωτογραφία).

Ανάλογα θλιβερά και εξίσου αιματηρά γεγονότα έχουμε και στην πατρίδα μας πολλές δεκαετίες μετά. Αλλά Μάη μήνα και αυτά. Το 1936 έχουμε τους καπνεργάτες της Θεσσαλονίκης. Και ξεκινάν με διαδηλώσεις καπνεργατών από πολλά εργοστάσια στη χώρα. Στις διαδηλώσεις αυτές, όπως στο Σικάγο, χρησιμοποιήθηκαν αστυνομικές και στρατιωτικές δυνάμεις με στόχο να καταστείλουν τις συγκεντρώσεις προετοιμασίας. Ήταν σε μια συγκέντρωση στη διασταύρωση Εγνατίας και Βενιζέλου, όπου χωροφύλακες άνοιξαν πυρ στο ψαχνό με αποτέλεσμα να σκοτώσουν δέκα περίπου εργάτες. Τα θύματα έγιναν περισσότερα με τους νεκρούς σε άλλα σημεία της πόλης.

Οι δολοφονίες των εργατών αποτέλεσαν σπινθήρα έμπνευσης για τη δημιουργική ψυχή του εθνικού μας ποιητή Γιάννη Ρίτσου, που έγραψε τον «Επιτάφιο», το μεγάλο αυτό ποίημα που μελοποίησε κατόπιν ο μεγάλος μας συνθέτης Μίκης Θεοδωράκης. Το ποίημα, ένα «αστικό» μοιρολόι σε σημαντικό πλαίσιο κοινωνικής ιστορίας, όπως είδαμε, παραπέμπει στα γεγονότα λαϊκών διαμαρτυριών και διεκδικήσεων που είχαν λάβει χώρα στο θεσσαλονικιώτικο δημόσιο χώρο. Και δεν παραλείπει ο ποιητής να προτάξει στο κυρίως ποίημα, σαν σκηνικές οδηγίες ανεβάσματος τραγωδίας, το χρονικό του αίματος και του θρήνου στο δημόσιο χώρο:

Θεσσαλονίκη. Μάης του 1936. Μια μάνα, καταμεσής του δρόμου, μοιρολογάει το σκοτωμένο παιδί της. Γύρω της και πάνω της, βουίζουν και σπάζουν τα κύματα των διαδηλωτών ‒ των απεργών καπνεργατών. Εκείνη συνεχίζει το θρήνο της.

Μεγάλο τραγούδι της πόλης, που πρώτα ακούστηκε ως «λυρική και επιθαλάμια» εκτέλεση από μια φωνή μάνας, της Νάνας Μούσχουρη, ο Επιτάφιος του Θεοδωράκη βγαίνει μετά, με τη φωνή του Γρηγόρη Μπιθικώτση, «στην αγορά και στους δρόμους», όπως το έλεγε ο συνθέτης του. Γιορτάζουμε και ταυτόχρονα θρηνούμε σήμερα το δημόσιο χώρο με «την πόλη, τους ανθρώπους της και τα προβλήματά τους».

Ημέρα με παγκόσμιο νόημα ενότητας η σημερινή, ενώνει Σικάγο και Θεσσαλονίκη, Αθήνα και Πρέβεζα, Παραλία και Φόρο. Λέγαμε πριν δύο χρόνια, σε παρόμοιες κοινωνικές και πολιτικές συθήκες: «Η φετινή Πρωτομαγιά πρέπει να γίνει μέρα ενότητας των εργαζομένων με πολλαπλό νόημα μπροστά στις επερχόμενες εκλογές της 6ης Μαΐου 2012». Θα έχει νόημα να το επαναλάβουμε, όταν οι βιομηχανίες των διαιρέσεων και των διασπάσεων εργάζονται στο φουλ;

  1. ΣΗΜ. Η ανάρτηση αυτή είναι αναδημοσίευση από την Πρωτομαγιά του 2012. Διαβάστε εδώ την ανακοίνωση για συγκέντρωση για την ΚΥΑΝΗ ΑΚΤΗ στις 4 Μαΐου 2014. Διαβάστε την ανακοίνωση της ΠΑΣΕΒΕ για την Πρωτομαγιά  2014.
Advertisements
This entry was posted in πολεογραφία, Ιστορία, εσωτερική γεωπολική, εκλογές 2012, εκλογές 2014, λαϊκό κίνημα and tagged , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s