ΠΑΡΑΠΕΤΑΞΑΝ ΤΟ ΘΕΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣ

Παρουσίαση του βιβλίου του Χάρη Αθανασιάδη «ΤΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΝΤΑ ΒΙΒΛΙΑ»

aposyrΓια ποιους λόγους και υπό ποιες συνθήκες ένα σχολικό εγχειρίδιο γίνεται αντικείμενο δημόσιας διαμάχης; Και γιατί κάθε φορά που ξεσπά μια τέτοια διαμάχη καταλήγει σε απόσυρση του επίμαχου εγχειριδίου;
Με αφετηρία την ιδεολογική και πολιτική αντιπαράθεση για το βιβλίο Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού (2006 – 2008), τούτη η μελέτη ανατέμνει τέσσερις συμβολικούς πολέμους για ισάριθμα «αιρετικά» εγχειρίδια. Η αφήγηση ξετυλίγεται ανάστροφα, από το παρόν στο παρελθόν, αποτυπώνοντας την πορεία που ακολούθησε η ιστορική έρευνα. Κάθε διαμάχη και ένα βήμα, κάθε βήμα και ένα κεφάλαιο, ωσότου από την Ελλάδα της παγκοσμιοποίησης επιστρέψουμε στις αρχές του 20ού αιώνα στην Ελλάδα του μαχητικού εθνικισμού. Σε όλες τις περιπτώσεις, το κεντρικό διακύβευμα ήταν ο εθνοποιητικός ρόλος της σχολικής μας Ιστορίας – το περιεχόμενο, εντέλει, της εθνικής μας ταυτότητας. Σε όλες τις περιπτώσεις, τα «αιρετικά» (και τελικώς αποσυρθέντα) βιβλία απέκλιναν ουσιωδώς από τον ιστορικό κανόνα όπως αυτός είχε διαμορφωθεί και εμπεδωθεί στα τέλη του 19ου αιώνα. Ξεχώρισαν και προκάλεσαν διότι ήταν κάτι περισσότερο ή κάτι διαφορετικό από ένα άσμα ηρωικό και πένθιμο για το αρχέγονο, ανάδελφο ελληνικό έθνος.
Η μελέτη ολοκληρώνεται με μια αντίστιξη: αναλύεται το δημοφιλέστερο και μακροβιότερο αναγνωστικό του 19ου αιώνα ως ιστορικό αφήγημα, που αποκλίνει σημαντικά από τον κανόνα, ακριβώς επειδή γράφτηκε και διδάχτηκε πριν αυτός κατισχύσει ολοκληρωτικά. Καταδεικνύεται έτσι πως η σχολική μας Ιστορία έχει κι αυτή την ιστορία της. 
Περιεχόμενα του βιβλίου
Προλεγόμενα
Δύσκολες σχέσεις. Η ακαδημαϊκή, η σχολική και η δημόσια Ιστορία
ΤΟ ΕΘΝΟΚΤΟΝΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ
Η πολεμική στο σχολικό βιβλίο Ιστορίας
Στα νεότερα και σύγχρονα χρόνια (2006 – 2008)
Το χρονικό της διαμάχης. Η εθνική συνείδηση ως απαιτούμενο της σχολικής Ιστορίας
Η δόξα και το τραύμα: Το ζήτημα της εθνικής συσπείρωσης
Ελληνισμός και ορθοδοξία: Το ζήτημα της εθνικής ταυτότητας
Αντίσταση και επιβίωση: Το ζήτημα της εθνικής συνέχειας
Παγκοσμιοποίηση και εθνική ταυτότητα. Οι συγχρονικές ερμηνείες της διαμάχης και οι ανεπάρκειές τους
ΑΣΥΜΦΙΛΙΩΤΕΣ ΜΝΗΜΕΣ
Η διαμάχη για το εγχειρίδιο της Γ’ Λυκείου
Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου (2002)
Αφήγηση πρώτη: Η εποποιία του κυπριακού ελληνισμού
Αφήγηση δεύτερη: Το συντηρητικό στίγμα του αγώνα
Το ισοζύγιο της ισχύος
Η αξιοποίηση της συγκυρίας
Καταληκτικά σχόλια
ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΚΟΝ ΒΙΒΛΙΟΝ-ΠΑΓΙΣ
Η διαμάχη για το εγχειρίδιο της Β’ Γυμνασίου
Ιστορία Ρωμαϊκή και Μεσαιωνική (1965)
Το πολιτικό και εκπαιδευτικό πλαίσιο της διαμάχης
Το «έθνος» ως πόλος συσπείρωσης των πολέμιων
Η «συνέχεια του ελληνισμού»
Οι «εχθροί των Ελλήνων»
Εθνική ιστοριογραφία εναντίον μαρξιστικής
Επιλογικά
ΠΑΡΑΠΕΤΑΞΑΝ ΤΟ ΘΕΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣ
Η διαμάχη για το αναγνωστικό του Ζαχαρία Παπαντωνίου
Τα ψηλά βουνά (1919)
Το πολιτικό και εκπαιδευτικό πλαίσιο της διαμάχης
Πατρίς – Θρησκεία – Οικογένεια: Η κριτική από την οπτική του συντηρητισμού
Ο Θεός και το Έθνος: Η κριτική από την οπτική του ρομαντικού εθνικισμού
Η ομόρροπη θέληση των ανθρώπων: Το πολιτικό έθνος των μεταρρυθμιστών
Επιλογικά
ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΘΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟΤΑΤΟΝ ΤΩΝ ΕΘΝΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ
Η Ιστορία στα αναγνωστικά βιβλία της περιόδου 1894 – 1917
Η ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΤΑΦΗ ΖΩΣΑ ΕΙΣ ΤΗΝ ΜΑΧΗΝ ΤΗΣ ΧΑΙΡΩΝΕΙΑΣ
Το ελληνικό έθνος στον Γεροστάθη του Λέοντος Μελά
Ο Λέων Μελάς και η διαμόρφωση του νέου Έλληνα
Ο Γεροστάθης ως ιστορικό ανάγνωσμα
Ήταν η Μακεδονία ελληνική;
Που πήγε το Βυζάντιο;
Το πνεύμα του Ρομαντισμού και οι τελευταίοι του Διαφωτισμού
Ευρετήριο

 (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου).

Advertisements
This entry was posted in Ιστορία, Πρεβεζάνοι εκπαιδευτικοί, εσωτερική γεωπολική, εκπαίδευση and tagged , . Bookmark the permalink.

One Response to ΠΑΡΑΠΕΤΑΞΑΝ ΤΟ ΘΕΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣ

  1. Παράθεμα: ΕΛΛΑΔΑ – ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, ΣΗΜΕΙΩΣΑΤΕ «2» | "Δημόσιος Χώρος Γ. Ρέντζος"

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s