RODNYE – ΟΥΚΡΑΝΟΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ

Η ενδιαφέρουσα ταινία του Βιτάλι Μάνσκι

dolnye2Ο σκηνοθέτης Vitaly Mansky γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ουκρανία, όταν αυτή ήταν ακόμα τμήμα της παλιάς Σοβιετικής Ένωσης. Σπούδασε κινηματογράφο στη Μόσχα, και ο ίδιος θεωρούσε τον εαυτό του ως Ρώσο. Μετά την επανάσταση euromaidan (της «ευρω-πλατείας») το Φεβρουάριο του 2014, επί ένα χρόνο ταξίδεψε στην κανονική πατρίδα του την Ουκρανία παίρνοντας συνεντεύξεις από τους συγγενείς του και ρωτώντας τους για το πώς αισθάνονται. Με μόνο μειονέκτημα (που επισημάνθηκε σε μια τουλάχιστον κριτική) το γεγονός πως οι συνεντευξιαζόμενοι ήταν απλοί άνθρωποι και όχι ηθοποιοί, το εγχείρημά του θεωρείται ως «μια οδυνηρή πατριωτική-εθνολογική αναπαράσταση της ζωής στη χώρα αυτή με σημαντικές διεθνείς προεκτάσεις». Ο Μάνσκι είναι γνωστός στους Έλληνες κινηματογραφόφιλους από την ταινία του Κάτω από τον ήλιο που προβλήθηκε το Μάρτιο 2016 στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και η αναρτησή μου αυτή γίνεται με την ευκαιρία του Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λονδίνου (5-16 Οκτωβρίου 2016).

Ο Μάνσκι αρχίζει το ταξίδι του με ένα είδος συναισθηματικού προσκυνήματος στην ιδιαίτερη πατρίδα του Λεοντόπολη (που λέγεται Λβιβ στα ουκρανικά και έχει ποικίλες ονομασίες στις γειτονικές γλώσσες και χώρες) κοντά στα δυτικά σύνορα της Ουκρανίας με την Πολωνία. Στην κουβέντα με την ηλικιωμένη μητέρα του ακούει, για πρώτη φορά, πως αυτή είναι Πολωνέζα ή Λιθουανή ή τελοσπάντων πως η μία γιαγιά του είχε διαβατήριο πολωνικό και η άλλη λιθουανικό, χωρίς να μπορεί να βγάλει άκρη για την καταγωγή της μητέρας του.

Ο σκηνοθέτης συνεχίζει το ντοκιμαντερίστικο ταξίδι του στο λιμάνι της Μαύρης Θάλασσας, τη γνωστή μας Οδησσό, όπου συναντάει την αδελφή του και τον γαμπρό του με τους οποίους συζητάει για τις σχέσεις με τη Ρωσία και το ρωσο-ουκρανικό πόλεμο εκείνης της περιόδου. Τα ίδια ζητηματα συζητά και με τους συγγενείς του σε σχέση με τη χερσόνησο της Κριμαίας, που είχε πρόσφατα προσαρτηθεί στη Ρωσία και παρατηρεί πως αυτοί έχουν φιλο-ρωσικές θέσεις, αλλά ανησυχούν για την κατοχή, η οποία έχει οδηγήσει σε οικονομικές κυρώσεις και …αποκλεισμούς από διεθνείς αθλητικές συναντήσεις. Όμως αλλού εκθειάζουν την αυστριακή πολεοδομία και αρχιτεκτονική της εποχής της Αυστροουγγρικής κατοχής.

Οι επόμενες συναντήσεις του σκηνοθέτη γίνονται στη Σεβαστούπολη, στην ουκρανική πρωτεύουσα Κίεβο αλλά και στην Περιοχή του Ντόνμπας, όπου τεκμηριώνει ζωτικότατα ζητήματα σχετικά με το διάχυτο φιλοευρωπαϊκό πνεύμα στη χώρα, τις εκτροπές εις μνήμη του Stepan Bandera, που ήταν σκληροπυρηνικός ουκρανός εθνικιστής, αλλά και την αντίθετη καθαρά φιλορωσική τοποθέτηση. Χαρακτηριστική είναι η συζήτηαη με μια συγγενή του που του διηγείται πως όταν ήταν μικρή μιλούσε ρωσικά και πως ουκρανικά άρχισε να μιλάει όταν πήγε στην κομμουνιστική νεολαία (Κομσομόλ). Και πως, μάλιστα, ένας ταξιτζης την κατέβασε από το αυτοκίνητο επειδή του είπε τη διεύθυνση στα ρωσικά και όχι στα ντόπια ουκρανικά.

Το φιλμ έχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και, στην αλλαγή «κεφαλαίων» από πόλη σε πόλη, με μια ενδιάμεση «λευκή σελίδα», δείχνει σε ποια φάση της εξιστόρησης βρισκόμαστε. Όμως, για να το καταλάβει κάποιος ξένος, που δεν έχει γνώση της ουκρανικής πραγματικότητας, πρεπει να το ξαναδεί και να προετοιμαστεί με πολλά πληροφοριακά. Πάντως αξιζει σαν ένα ζωντανό άλμπουμ από τη ζωή στη χώρα αυτή και στις πόλεις της. Είναι πρωτότυπο γεωπολιτικό, εθνογραφικό και πολεογραφικό φιλμ.

Advertisements
This entry was posted in πολεογραφία, πολεοδομία, Ιστορία, γεωγραφία, γλώσσα, εσωτερική γεωπολική, κινηματογράφος and tagged , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s