ΤΡΩΓΟΝΤΑΙ ΤΑ ΜΠΡΙΚΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΕΒΕΖΑ;

ΓΙΑ ΠΟΙΑ ΜΠΡΙΚΙΑ ΝΑ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ;

Η παλιά αυτή πρεβεζάνικη φράση «Τι να φάου; Μπρίκια;» που βλέπουμε στην εικόνα μας επάνω παραμένει για μένα αινιγματική. Πώς έφτασαν αυτά τα μπρίκια, σαν έκφραση, στην Πρέβεζα; Και, έπειτα, για τι είδους μπρίκια πρόκειται;
Γνωρίζουμε όλοι το μπρικάκι για τον παραδοσιακό μας καφέ σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο, τον πολίτικο καφέ (κωνσταντινουπολίτικο), που χρησιμεύει και για τα άλλα αφεψήματα, όπως το τσάι και το κακάο. Η λέξη προέρχεται απ’ την τουρκική λέξη ibrik, που και αυτή έχει μακρινότερη προέλευση (αραβική και περσική).
Θυμούμαστε επίσης και τα ελληνικά πλοία μπρίκια κατά την επανάσταση του 1821. Η ετυμολογία της λέξης μπρίκι ή βρίκι μας οδηγεί κατευθείαν στην αγγλική brig ή τη γαλλική brick. Αλλά τι σχέση μπορεί να έχουν όλα αυτά τα μπρίκια με τη δική μας βορειοϊδιωματική έκφραση; Παραμένει μυστήριο…
Ας περάσουμε τώρα και στις ξένες μη εξελληνισμένες λέξεις που ακούγονται σαν …μπρίκι. Ίσως βοηθηθούμε.
Υπάρχει η αγγλική λέξη «μπρικ» για το «τούβλο» που γράφεται brick στα αγγλικά και brique στα γαλλικά. Θα μπορούσαμε, εδώ, να υποθέσουμε πως το τούβλο, που μοιάζει με μια πλούσια μερίδα παστίτσιου ή με ένα μεγάλο κομμάτι χοντρής ηπειρώτικης λαχανόπιτας, δίνει την ιδέα για την ειρωνική και σαρκαστική αυτή φράση. Όμως, όσο και αν μοιάζει με σερβιρισμένο φαγητό, το τούβλο, κάθε άλλο παρά τρώγεται!
Ίσως όμως βρισκόμαστε κοντά στην απάντηση του ερωτήματος. Στα γαλλικά η ίδια λέξη brique (μπρικ) σημαίνει κομμάτι και ψίχουλο. Φαίνεται να προέρχεται από το γερμανικό ρήμα brechen που σημαίνει σπάζω, κομματιάζω. και δεν είναι μακριά από το αγγλικό ρήμα to break.
Στα γαλλικά, λοιπόν, βρήκαμε στο λεξικό Petit Robert, πως υπάρχει και η έκφραση, ίδια σαν τη δική μας, «bouffer des briques» [μπουφέ ντε μπρικ] που κυριολεκτικά σημαίνει «τρώω ψίχουλα» και μεταφορικά «δεν έχω να φάω τίποτα». Ας επισημάνουμε πως δεν πρόκειται για τη γαλλική λέξη του επίπλου «μπουφές», που γράφεται και προφέρεται λίγο διαφορετικά στα γαλλικά, από όπου την πήραμε.
Θα ήταν ενδιαφέρον να ξέραμε με ποιο τρόπο η έκφραση αυτή έφτασε στην Πρέβεζα και σε ποιες άλλες κοινότητες βορείων ιδιωμάτων χρησιμοποιείται ή χρησιμοποιήθηκε. Εγώ τη θυμάμαι από τη γιαγιά μου και τον πατέρα μου.

Advertisements
This entry was posted in γλώσσα and tagged . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s