ΙΣΑΛΩΝΩ, ΥΦΑΛΩΝΩ ΚΑΙ ΙΣΟΠΕΔΩΝΩ

Μπορούμε να ισοπεδώσουμε νησίδα;

Πριν σχεδόν δύο χρόνια (19 Δεκεμβρίου 2018) είχαμε ακούσει τον τότε Αρχηγό ΓΕΕΘΑ ναύαρχο Ευάγγελο Αποστολάκη να προβαίνει στην εξής δήλωση εθνικής εδαφικής κυριαρχίας για τη χώρα μας και σε σχέση με τη γείτονα χώρα Τουρκία: «Εάν οι Τούρκοι ανέβουν σε βραχονησίδα, θα την ισοπεδώσουμε». Τη φράση αυτή την είχε χρησιμοποιήσει ο τότε ναύαρχος Αποστολάκης σε συνάντηση με τους εκπροσώπους του Τύπου, απαντώντας σε ερώτημα σχετικά με την προκλητικότητα του τούρκικού κράτους, προβάλλοντας σωστά το εντυπωσιακό αλλά έσχατο σημείο στο οποίο μπορεί να φτάσει η ελληνική πλευρά σε θέματα εθνικής αξιοπρέπειας και άμυνας.

Το ζήτημα ως ιδιαίτερη ή πρωτάκουστη κατάσταση αφανισμού ή εξαφάνισης νησιού είναι σχετικό με την τότε ιαπωνική και διεθνή γεωπολιτική επικαιρότητα (2 Νοεμβρίου 2018) αφού γνωρίζουμε πως ένα ιαπωνικό νησί εξαφανίστηκε, χωρίς κανείς να το παρατηρήσει. Πρόκειται για το Εσάμπε Χανακίτα Κοτζίμα (Esanbe Hanakita Kojima, エサンベ鼻北小島 , «Εσάμπε μυτοβόρειο μικρονήσι») που πιστεύεται ότι έχει διαβρωθεί από τον άνεμο και τον παρασυρόμενο πάγο. Το εξαφανισμένο αυτό νησί «βρίσκεται» (ή βρισκόταν) στα ανατολικά των λεγομένων Βόρειων Ιαπωνικών Εδαφών, για τα οποία γνωρίζουμε ότι αποτελούν αντικείμενο διαμάχης μεταξύ Ιαπωνίας και Ρωσίας. Ας υπογραμμίσουμε εδώ πως η Ιαπωνία θα μπορούσε ‒μετά την εξαφάνιση‒ να δει την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) της να συρρικνώνονται κατά μισό χιλιόμετρο, αφού ένα μικρό τμήμα του εδάφους της «εξαφανίστηκε». Το νησί ήταν ακατοίκητο και το γεγονός της εξαφάνισης θα είχε υποπέσει στην αντίληψη των κατοίκων του Σαραφούτσου (Sarufutsu), που είναι χωριό στο βόρειο άκρο του βορειότατου μεγάλου νησιού Χοκάιντο, 500 μέτρα μακριά.

Από γλωσσική ή ορολογική πλευρά στα ελληνικά, το ζήτημα είναι εάν ένας χερσαίος-θαλάσσιος σχηματισμός, όπως χαρακτηριστικά ένα νησί, που παύει να υφίσταται ως ορατό στοιχείο, «ισοπεδώνεται». Αν, δηλαδή «κατεδαφίζεται». Ή εάν, σε αναφορά με το θαλάσσιο υγρό στοιχείο που το περιβάλλει, αφού παύσει πλέον να εξέχει από την επιφάνεια της θάλασσας και την ίσαλη γραμμή, αυτό το στοιχείο οριακά ισαλώνεται ή, μάλιστα, υφαλώνεται. Να πούμε ότι την ίσαλη ή ίσαλο γραμμή, χρησιμοποιούμε στη ναυτιλία για τη γραμμή της θάλασσας γύρω στο πλοίο και το ρήμα υφαλώνεται το εισάγουμε εδώ δεδομένου ότι με την ‒καταχρηστικά λέμε‒ «ισοπέδωση»/«κατεδάφιση» το νησί καθίσταται ύφαλος.

Όπως είναι γνωστό, οι λέξεις ίσαλος και ύφαλος περιέχουν τη λέξη/σημασία αλς = θάλασσα. Παρατηρούμε μάλιστα ότι η σημασία της ταυτίζεται μάλλον με την υδάτινη φαινόμενη επιφάνεια παρά με τον συνολικό θαλάσσιο όγκο, οπότε ο όρος «υποθαλάσσιος» εννοεί, απλά, «κάτω από την επιφάνεια». Σε σύντομη λεξικογραφική έρευνα που κάναμε, λέξεις τέτοιες όπως ισάλωση, υφάλωση, ισαλώνω, ισαλώνομαι, υφαλώνω και υφαλώνομαι παρατηρήσαμε ότι δεν συμπεριλαμβάνονται στα λεξικά. Επίσης, στη συνεργασία με σημαντική γλωσσική ομάδα στο Facebook όπου είχαμε ανεβάσει το ζήτημα δεν υπήρξε γόνιμη ανταπόκριση από άλλα μέλη.

Εκτιμούμε πως για ζητήματα που σχετίζονται με τη γεωπολιτική, γεωλογική και ωκεανογραφική ορολογία (που ίσως δεν έχουν εκλαϊκευθεί και για τα οποία δεν έχουμε κάποια άμεση πρόσβαση) οι όροι που αναφέρουμε πρέπει να έχουν εννοιολογικό / σημασιολογικό ενδιαφέρον. Ισάλωση και υφάλωση προβλέπονται επίσης ως κίνδυνοι λόγω και της τήξεως των πάγων στο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής. Παραθαλάσσιοι οικισμοί (πόλεις) με μικρό υψόμετρο αναμένεται να ισαλωθούν ή να υφαλωθούν. Άλλωστε τίθεται γενικότερα και το εννοιολογικό ζήτημα π.χ. της «βουλιαγμένης» πόλης που, βέβαια, καθώς δεν ήταν ποτέ επιπλέουσα σαν λέμβος, υφαλώθηκε.

 

 

This entry was posted in Ιαπωνία, γεωγραφία, γλωσσολογία, γλώσσα, εκπαίδευση and tagged , , , , , , , . Bookmark the permalink.

4 Responses to ΙΣΑΛΩΝΩ, ΥΦΑΛΩΝΩ ΚΑΙ ΙΣΟΠΕΔΩΝΩ

  1. Ο/Η dimitrisfileles λέει:

    Δάσκαλέ μου, εσύ γράφεις και εμείς, μαθητές σου διά βίου, ακόμη μαθαίνουμε!!! Σ’ ευχαριστούμε γι’ αυτό!!!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s