ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ


…πλουτισμός εργολάβων, κρίση στέγης, υποβάθμιση κατοικίας, ιδιοποίηση του δημόσιου χώρου…

«Οι σκιές του Μπρούκλιν» είναι ταινία που βασίστηκε σε ομώνυμο σημαντικό μυθιστόρημα (Motherless Brooklyn, «Αμήτωρ [του] Μπρούκλιν» του Τζόναθαν Λέθεν, 1999) με σοβαρό πολεογραφικό περιεχόμενο. Αυτό απορρέει από την επιμελημένη φωτογραφική αναπαράσταση της πόλης, στη δεκαετία του 1950, και τα στοιχεία για τη λειτουργία της πολεοδομίας που παρέχονται στην ταινία. Ως προς την πολεοδομία, εννοούμε εδώ, τις επικερδείς κρυφές «μπίζνες» πλουτισμού, που αναλαμβάνονται από μερικούς, στις διαδικασίες εκσυγχρονισμού του νιουγιουρκέζικου χώρου (και όχι μόνο εκεί).

Επίσης εννοούμε τις κοινωνικές διαμαρτυρίες που βλέπουμε στην ταινία και που διοργανώνονται εκ μέρους μερίδων του πληθυσμού, που θίγονται από τις αναπλάσεις («τα 255 πάρκα», όπως αναφέρεται, μεταξύ άλλων) και τις επιχειρούμενες και/ή αναμενόμενες κατεδαφίσεις τρωγλών που, όμως, στη συγκεκριμένη φάση στέγαζαν κόσμο. Σαν επιχείρημα για το «καλώς έχειν» αυτών των ύποπτων επικερδών δράσεων αναφέρεται από κεντρικό πρόσωπο, μεταξύ των πρωταγωνιστών, πολιτευόμενο και εργολάβο, ακόμα και η περίπτωση «του Σέντραλ Παρκ που και γι’ αυτό γίνονταν παρόμοιες φασαρίες, και που όμως έγινε αυτό το σπουδαίο πάρκο» (μαθαίνουμε).

Να πούμε εδώ πως το Μπρούκλιν είναι ο πολυπληθέστερος επιμέρους δήμος της πόλης της Νέας Υόρκης, ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του 1920. (Οι άλλοι δήμοι είναι το Μπρονξ, το Μανχάταν, το Κουίνς, το Στέιτεν Άιλαντ). Υπήρξε, κατά κάποιο τρόπο, «αδελφή πόλη» της Νέας Υόρκης, αλλά με την ένωσή του με τη Νέα Υόρκη είναι απλά ένας από τους δήμους της, ενώ μερικοί παλιοί του κάτοικοι πάντα επικρίνουν αυτή την ένωση.

Το 1883 είχε ήδη ολοκληρωθεί η περίφημη, ως εικόνα και μνημείο, γέφυρα του Μπρούκλιν, και η συγκοινωνία με το Μανχάταν, ως κέντρο της πόλης της Νέας Υόρκης, δεν θα γινόταν πλέον δια θαλάσσης. Ενισχύθηκαν έτσι οι δεσμοί του Μπρούκλιν με την υπόλοιπη πόλη της Νέας Υόρκης. Το Μπρούκλιν έχει ήδη και αρκετές νέες συνδέσεις με γέφυρες και σήραγγες, δηλαδή μεγάλα έργα στα οποία γίνονται ιδιαίτερες αναφορές στην ταινία. Και φυσικά το μυαλό του θεατή πηγαίνει στη «μπίζνα» και τον πλουτισμό των δημοτικών πολιτευομένων και/ή εργολάβων.

Το Μπρούκλιν είναι επίσης ο πιο πυκνοκατοικημένος δήμος της Νέας Υόρκης, με εκτιμώμενους 2.500.000 κατοίκους. Ονομάστηκε έτσι με βάση το όνομα από το ολλανδικό τοπωνύμιο Breukelen και, πάντως, στην ταινία μας, ως αναφορά «μάδερλες Μπρούκλιν», παραπέμπει στον ήρωα Λάιονελ Έσρογκ (που υποδύεται ο Έντουαρντ Νόρτον) επειδή είχε ορφανέψει πολύ νωρίς. Εξάλλου ο Λάιονελ υποφέρει και από το λεγόμενο περίεργο «σύνδρομο Τουρέτ» που εκδηλώνεται πολλές φορές μέσα στην ημέρα. Αυτό τον αναγκάζει να κραυγάζει, ευκαίρως ακαίρως, «ιφ» και διάφορες φράσεις, ενώ ταυτόχρονα αυτός επιδεικνύει σημαντική υπερμνησία.

Δεν μπορούμε να πούμε ποιος είναι στην ταινία ο κεντρικός χαρακτήρας ή το κεντρικό «πρόσωπο». Το Μπρούκλιν ή ο Λάιονελ. Πάντως οι δύο ήρωες, Μπρούκλιν και Λάιονελ, συνυπάρχουν κάθε στιγμή, από όταν, στην αρχή της ταινίας, το αφεντικό του Λάιονελ σε καμουφλαρισμένο γραφείο παρακολουθήσεων, εκτελείται από οργανωμένους εγκληματίες, οπότε ο Λάιονελ επιδίδεται σε αγώνα αποκάλυψης και καταδίωξης αυτών των εγκληματιών. Μέσα ακριβώς από τις φάσεις αυτού του αγώνα πληροφορούμαστε και λεπτομέρειες για την Υπηρεσία Πολεοδομίας του Μπρούκλιν (και για αυτούς που κάνουν κουμάντο εκεί) και για τη λειτουργία της Δημοτικής Αρχής καθώς και για τα προβλήματα στέγασης των χαμηλών εισοδημάτων.

Από πολλές πλευρές, η ταινία μοιάζει με μια λεπτομερή μελέτη περιπτώσεως (case study) με ζωντανό υπόβαθρο το Μπρούκλιν και την Πολεοδομία του. Δυστυχώς, οι κριτικές και οι απλές παρουσιάσεις που συμβουλευθήκαμε δεν μας διαφωτίζουν σε σχέση με το ποια είναι τα πραγματικά και ποια τα μυθοπλαστικά στοιχεία που μας παρέχονται. Επίσης, στις κριτικές δεν εκδηλώνεται ευαισθησία για το «πολεοδομικό έγκλημα» με όλες του τις πολυάριθμες πτυχές (πλουτισμός εργολάβων, κρίση στέγης, υποβάθμιση κατοικίας, ιδιοποίηση του δημόσιου χώρου, μεταφορά της υπεραξίας, γκετοποίηση περιοχών της πόλης κ.α.) στις διάφορες χώρες και πόλεις.

Posted in πολεογραφία, πολεοδομία, Δημόσιος Χώρος, εσωτερική γεωπολική, κινηματογράφος | Tagged | Σχολιάστε

SUPERDRY

Πόσο ιαπωνική και πόσο ελληνική αυτή η μάρκα;

Βλέπουμε συχνά την «ιαπωνική» μάρκα Superdry με τα ιαπωνικά γράμματα στα casual ενδύματα τύπου vintage και στα σακίδια backbag. Πάνω από το Superdry διαβάζουμε Kyokudo kansō σε χαρακτήρες κάτζι 極度乾燥 και shinasai (しなさい) εντός παρενθέσεως, με συλλαβογράμματα χιραγκάνα.

Μεταφράζοντας τα αυτά σημαίνουν «εξαιρετικά ξηρό (να το έκανες)». Εξάλλου το R μέσα σε κύκλο ® σημαίνει πως το σήμα έχει κατατεθεί στις αρμόδιες υπηρεσίες των ΗΠΑ (και κανονικά πρέπει να είναι ψηλά σε θέση εκθέτη ή χαμηλά σε θέση δείκτη).

Ψάχνοντας όμως λίγο, ανακαλύπτουμε πως η ετικέτα Superdry ανήκει σε εταιρία ενδυμάτων που έχει έδρα στο Ηνωμένο Βασίλειο («SuperGroup»), είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου και απλά έχει γραφικά εμπνευσμένα από την ιαπωνική γλώσσα.

Με κέντρο το κατάστημα Superdry στη Regent Street, στο Λονδίνο, η επιχείρηση συγκροτήθηκε ήδη τη δεκαετία του 1980 ενώ η πρώτη της σύμπραξη με άλλη επιχείρηση έγινε γνωστή με το κατάστημά της στο Covent Garden στο Λονδίνο το 2004.

Και μάλιστα υπό τη διεύθυνση του «Θίο» (Θεόφιλου Καρπάθιου, Theo Karpathios), εκατομμυριούχου πλέον ευρω-μετανάστη στην Αγγλία, πραγματοποιήθηκε μια παγκόσμια επέκταση της Superdry. Τον Ιανουάρο 2018 η SuperGroup plc άλλαξε το όνομά της σε Superdry plc.

Συμπερασματικά, η τόσο ιαπωνική αυτή μάρκα είναι περισσότερο βρετανική και ελληνική…

Posted in Δημόσιος Χώρος, Ιαπωνία | Tagged | Σχολιάστε

Η ΙΑΠΩΝΙΚΗ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

 Στην Πλατεία Συντάγματος και στο Μέγαρο Μουσικής


Με μεγάλη επιτυχία άρχισε το ΣΑΒΒΑΤΟ 23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2019 και συνεχίζεται αυτή την εβδομάδα με πλούσιο πρόγραμμα και μεγάλη συμμετοχή θεατών η ΙΑΠΩΝΙΚΗ ΕΒΔΟΜΑΔΑ. Θα διαρκέσει μέχρι και την ΠΕΜΠΤΗ 28 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2019.

Η εναρκτήρια παρουσίαση της Ιαπωνικής Εβδομάδας έγινε στην Πλατεία Συντάγματος το Σάββατο το μεσημέρι, ενώ οι υπόλοιπες εκδηλώσεις και καλλιτεχνικές εκθέσεις έχουν προγραμματιστεί και λαμβάνουν χώρα στο ΜΕΓΑΡΟ ΑΘΗΝΩΝ καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας, από τις 11 το πρωί.

Από την εναρκτήρια γιορτή στην Πλατεία Συντάγματος

Χθες ΚΥΡΙΑΚΗ 24 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2019 παρακολουθήσαμε τη δεύτερη ημέρα της εορταστικής Ιαπωνικής Εβδομάδας, στο Μέγαρο Αθηνών, με πλούσιο πρόγραμμα καλλιτεχνικών εκθέσεων και πολλών δραστηριοτήτων και χαιρόμαστε για την επίσης μεγάλη συμμετοχή.

Ας μου επιτραπεί να αναφέρω ένα χαριτωμένο προσωπικό «συμβάν». Σε ένα εργαστήριο (workshop) από τα πολλά, μου πρότειναν, όπως και σε πολλούς άλλους επισκέπτες, να γράψω καλλιγραφικά ένα χαρακτήρα. Πρόκειται για το 友 (βλ. και εικόνα). Τους είπα πως τον αναγνωρίζω (τόμο, φίλος). Μετά, οι ευγενέστατες εμψυχώτριες του εργαστηρίου μου ζήτησαν να υπογράψω ώστε, όλα τα καλλιγράμματα, αφού συγκεντρωθούν να σταλούν σε μια έκθεση στην Ιαπωνία, ως ελληνική συμμετοχή.

Τους είπα χαριτολογώντας πως έχω μονογραφή ΙΡ (Ιωάννης Ρέντζος) αλλά τη γράφω 江戸 . Αυτό είναι το παλιό όνομα του Τόκιο, το Έντο [Edo]), που σημαίνει «είσοδος κόλπου» ή «δέλτα» και γέλασαν. «Α…, ο κ. Έντο» (Edo san), μου είπαν. «Θα το στείλουμε έτσι».
Τελειώνοντας συμπληρώνω πως η Ιαπωνική Εβδομάδα της Αθήνας είναι η 44η Japan Week που γίνεται από πρωτεύουσα σε πρωτεύουσα και φέτος ήταν η σειρά της ελληνικής πρωτεύουσας. Την ΤΡΙΤΗ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2019 έχει προγραμματιστεί «Φεστιβάλ», στις 2.00, στην Πλατεία Συντάγματος.

Posted in Δημόσιος Χώρος, Ιαπωνία, γεωγραφία, γλώσσα, εκπαίδευση | Σχολιάστε

Παγκόσμια Ημέρα Μνήμης Θυμάτων Τροχαίων Συγκρούσεων.

ΧΡΗΣΙΜΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

sostegr

Η τρίτη Κυριακή του Νοέμβρη ορίστηκε με απόφαση της Γ. Συνέλευσης του ΟΗΕ το 2005 σαν η Παγκόσμια Ημέρα Μνήμης Θυμάτων Τροχαίων Συγκρούσεων. Κάθε χρόνο όλο και σε περισσότερες πόλεις του κόσμου πραγματοποιούνται εκδηλώσεις από συλλόγους που υπερασπίζονται την Μνήμη και τα Δικαιώματα των Θυμάτων. Δυστυχώς αυτές δεν στάθηκαν ικανές να ωθήσουν τις περισσότερες κυβερνήσεις στη λήψη ουσιαστικών, μακροπρόθεσμων μέτρων που θα περιορίσουν δραστικά τις τροχαίες συγκρούσεις.

Παραμένουμε έτσι παρατηρητές στη σταθερή άνοδο του αριθμού των θανάτων και των αναπηριών που προκαλούνται στο δίκτυο της κυκλοφορίας.

1.350.000 άνθρωποι έχασαν την ζωή τους στους δρόμους του κόσμου το 2018!

Πολλοί περισσότεροι τραυματίστηκαν σοβαρά και θα συνεχίσουν να ζουν αντιμετωπίζοντας πολλαπλά προβλήματα!

Στη χώρα μας οι τροχαίες συγκρούσεις επί δεκαετίες αποδεκατίζουν τους νέους ανθρώπους χωρίς ποτέ να υπάρξει μια μακροπρόθεσμη ουσιαστική πολιτική που να ξεπερνά τις ευχές, τις δηλώσεις λύπης και τα συγκυριακά μέτρα. Μονίμως ουραγοί στην Ευρώπη στην οδική ασφάλεια βρισκόμαστε…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 514 επιπλέον λέξεις

Posted in Δημόσιος Χώρος | Σχολιάστε

ΑΝΘΡΑΚΕΣ, ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ, ΠΟΤΑΜΙΑ

https://lh4.googleusercontent.com/IWdBcZFYaCpn0tey5bW7X2Y-7adTuxPQaUuKmqV3Y7LdIcFtTFluhioWyQ_k4WiObz_enlG8DDOxOnVGtirKLU0hHYTkFjj0NvmXbQMSFB2RSIx_d6KR9EedMFjm5s5kAw7ZT8n3

Ν.Δ. Γιαννούλης

Φυσικός –Περιβαλ/λόγος (PhD, MSc)

31VII2019-ΠΑΡΑΚΑΛΑΜΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

Εισαγωγή

       Βρισκόμαστε μπροστά σε μια σημαντική πρόκληση για την  ιδιαίτερη πατρίδα μας. Η πρώτη χερσαία εκμετάλλευση Υδρογονανθράκων (Υ/Α) στην χώρα μας γίνεται στην Ήπειρο! Στην δομή της παραγωγικής βάσης οι γεωργοκτηνοτροφικές δραστηριότητες και ο τουρισμός εξακολουθούν να καθορίζουν τη φυσιογνωμία της Ηπείρου, συνδεόμενες με μια σειρά άλλων όπως το εμπόριο, η μεταποίηση, η εκπαίδευση, η παροχή υπηρεσιών υγείας, οι μεταφορές κ.λ.π. Υπάρχει σημαντικός αριθμός ευαίσθητων και προστατευόμενων περιοχών που συνθέτουν τη φυσιογνωμία της, ως προς τα χαρακτηριστικά του φυσικού περιβάλλοντος και στοιχειοθετούν την οικολογική και αισθητική της αξία, που καταδεικνύεται από το γεγονός ότι στην Ήπειρο έχουν συσταθεί και λειτουργούν πέντε (5) από τους είκοσι οκτώ (28) Φορείς Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών της χώρας μας.

 Τα ερωτήματα είναι:

  • Τι εξυπηρετούν τα έργα;
  • Ποια είναι η σκοπιμότητά τους;
  • Ποιο το μέγεθος σε σχέση με το περιβάλλοντα χώρο;
  • Ποιες επιπτώσεις έχουν στο Περιβάλλον και στην Ανάπτυξη;
  • Ποια η αποτίμηση των επιπτώσεων στο Φυσικό και Ανθρωπογενές περιβάλλον;
  1.  Οι Συμβάσεις
  • Με τον N.4300/2014 κυρώθηκε  η Σύμβαση Μίσθωσης μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και των εταιρειών «ΕΝERGEAN OIL& GAS − ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΙΓΑΙΟΥ», τον δε Μάρτιο του 2017 και της Ισπανικής εταιρείας Repsol για το οικόπεδο Ιωαννίνων-Θεσπρωτίας.
  • Με τον Ν.4525/2018 κυρώθηκε  η Σύμβαση Μίσθωσης μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και των εταιρειών «Total E&P Greece B.V.», «Edison International S.p.A.» , «Ελληνικά Πετρέλαια Ανώνυµη Εταιρεία» για το οικόπεδο  στη θαλάσσια Περιοχή 2, Ιόνιο Πέλαγος.
  • Με τον Ν.4526/2018 κυρώθηκε  η Σύμβαση Μίσθωσης  μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της εταιρείας «Ελληνικά Πετρέλαια Ανώνυµη Εταιρεία» για το οικόπεδο «Άρτα-Πρέβεζα».
https://lh3.googleusercontent.com/XBYxyrVLEp4_m4CxNittqBViSy85dJ9tWRInJ9W0qb_f958V0etqYzggo3uuEcYZiwJEQyMkHmB4FrXPKgK5oEzvDIAu22FcvAoukAO5lKOMxWuz-Wj6MJohMhuuPWlViw9ye547
  • Οι Συμβάσεις Μίσθωσης  αφορούν την «παραχώρηση του δικαιώματος έρευνας και εκμετάλλευσης Υ/Α» ενιαία για 35 έτη, ενώ υπάρχουν προβλέψεις για έκδοση Π.Δ.  ή Υ.Α. και παράταση πέντε και δέκα ετών.
  • Σε περίπτωση σύγκρουσης ο Εκμισθωτής δικαιούται να ορίσει Εμπειρογνώμονα από διεθνές ινστιτούτο. Σε αυτό το υπερεθνικό πλαίσιο θα πραγματοποιηθούν οι εργασίες με ότι αυτό συνεπάγεται.
  • Το κλειδί της φιλοσοφίας του εγχειρήματος περιγράφεται αναλυτικά στις συμβάσεις μίσθωσης: «Οι εργασίες θα διεξαχθούν σύμφωνα με τους κανόνες Επιστήμης και Τέχνης Έρευνας και Εκμετάλλευσης Υδρογονανθράκων ….»!
  • Χωρικός Σχεδιασμός  

     Κάθε ανθρωπογενής δραστηριότητα πρέπει να είναι εναρμονισμένη με τον γενικό και τον περιφερειακό χωρικό σχεδιασμό, τα επιμέρους Ειδικά Πλαίσια Χωροταξικού Σχεδιασμού και  το Περιφερειακό Χωροταξικό Πλαίσιο της Περιφέρειας (ΠΧΠΠ). Το Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού για την έρευνα και εξόρυξη Υ-Α άρχισε να εκπονείται μόλις το τελευταίο τρίμηνο, ενώ σύμφωνα με το νέο ΠΧΠΠ:

  • «Η προοπτική εξόρυξης υδρογονανθράκων τόσο στον χερσαίο χώρο της Ηπείρου, όσο και στα  υπεράκτια οικόπεδα του Βόρειου Ιονίου δημιουργεί την ανάγκη θέσπισης κατάλληλων χωροταξικών διατάξεων».
  • «Ανάλογα με το μέγεθος των πιθανών κοιτασμάτων ενδεχομένως θα μεταβληθεί σε μεσο-μακροπρόθεσμο ορίζοντα η παραγωγική φυσιογνωμία της περιοχής».

   Δεν υπάρχει λοιπόν καμία θέσπιση χωροταξικών διατάξεων, παραπέμπονται στο μέλλον, ενώ στις Στρατηγικές Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) και των δύο οικοπέδων αναφέρονται τα εξής:

  • «Είναι γεγονός ότι, κατά την εκπόνηση των τελευταίων, δεν ήταν δυνατόν να ληφθούν υπόψη οι διαδικασίες έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων στο βαθμό και στην έκταση που αρμόζει στην ιδιαίτερη σημασία που τους αποδίδεται σήμερα». 
  • «Επομένως, στο μέλλον θα πρέπει να καταβληθεί σημαντική προσπάθεια για την επιπλέον εναρμόνιση των υποκείμενων χωροταξικών και πολεοδομικών σχεδίων και   σχεδίων χρήσεων γης ώστε να διερευνούν και να διασφαλίζουν τις δυνατότητες ανάπτυξης των υδρογονανθράκων στις περιοχές και να μην ακυρώνεται η δυνατότητα αξιοποίησης των υφιστάμενων φυσικών πόρων».

Με απλά λόγια νομιμοποιούμε τις επιλογές που έγιναν παραβιάζοντας κάθε έννοια δικαίου και δεοντολογίας!!  

  • Οι επιπτώσεις στο Περιβάλλον  

Τα προβλεπόμενα έργα και δραστηριότητες  στα οικόπεδα «Ιωαννίνων-Θεσπρωτίας» και  «Άρτας-Πρέβεζας» περιλαμβάνουν:

•  Σεισμικές έρευνες

•  Ερευνητικές γεωτρήσεις

•  Εκμετάλλευση (Ανάπτυξη και Παραγωγή)

•  Άλλες δραστηριότητες

Το εγχείρημα αυτό δεν έγινε αντικείμενο ευρύτατου διαλόγου και δημόσιας διαβούλευσης, όπως απαιτείται από την περιβαλλοντική νομοθεσία. Οι σεισμικές έρευνες  π.χ. αναπτύσσονται σε  Κάνναβο ζωνών που απλώνεται σαν ιστός αράχνης σε όλη την χερσαία περιοχή, καλύπτοντας υδάτινους πόρους, οικοσυστήματα, αρχαιολογικούς χώρους, νεώτερα μνημεία, δασικές εκτάσεις κ.λ.π. Στο οικόπεδο π.χ. Ιωάννινα-Θεσπρωτία,κατά μήκος των προτεινόμενων αξόνων της Χερσαίας Σεισμικής Έρευνας (ΧΣΕ), θα γίνει διάνοιξη ζωνών σε μήκος περίπου 576 km με  πλάτος κάθε ζώνης   500 m (250 μέτρα εκατέρωθεν του άξονα), και αφορά  κυρίως δασικές περιοχές.  

https://lh6.googleusercontent.com/FKZzT6tmqr9w2LKEnUgCBSj5ZdULhxYipsLtKBcY2_1ZyHY0HYciKaiNXztUkG0KoWXrYT-a7-HQJQ5gLgyacTBevyyc3u_QyuYixJ8Rs65JDF-qMCgIuZq39QZChQboWGV4SkMA

Κάνναβος ζωνών σεισμικής έρευνας στο «Οικόπεδο Ιωάννινα-Θεσπρωτία»

       Εκφράζουμε τον βαθύτατο προβληματισμό μας για τις επιπτώσεις που δημιουργεί το εγχείρημα αυτό με βάση το σημερινό επίπεδο ανάπτυξης της τεχνολογίας, το θεσμικό πλαίσιο και τις συμβάσεις που έχουν υπογραφεί. Ειδικότερα:  

  • Η ολοκληρωμένη μέριμνα για την πρόληψη, τον περιορισμό και την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στο περιβάλλον ανατίθεται σε Μονάδα Περιβάλλοντος που θα οργανωθεί και θα λειτουργεί με αποκλειστική ευθύνη του  Μισθωτή !!
  • Ο Ν. 1650/86 προτείνει να απαγορεύονται ενέργειες ή δραστηριότητες που μπορούν να επιφέρουν καταστροφή φθορά ή αλλοίωση των προστατευόμενων τοπίων ή στοιχείων του τοπίου.  
  • Ο Ανάδοχος δικαιούται, κατά παρέκκλιση να αποκτά την κυριότητα ή άλλα εμπράγματα δικαιώµατα επί ακινήτων, την  παραχώρηση χρήσης γαιών, την κυριότητα με αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτων, που εγκλείουν υπόγεια ή επιφανειακά ύδατα… για την εκτέλεση και εξυπηρέτηση των εγκαταστάσεων, εργασιών και λοιπών έργων έρευνας και εκμετάλλευσης (Άρθ. 6 παρ.3,  Άρθ.11 παρ.1&3  Ν.2289/1995)!!!  
  • Κατά την παραγωγική διαδικασία, η κατασκευή εγκαταστάσεων (διαχωρισμός αέριας και υγρής φάσης, αφαίρεση νερού κλπ.), η εγκατάσταση αγωγών μεταφοράς των Υ/Α, και η διαχείριση των αποβλήτων θα δημιουργήσει επί πλέον πολύ μεγαλύτερα προβλήματα, από το σημείο εξόρυξης μέχρις τις παράκτιες και τις θαλάσσιες εγκαταστάσεις!!.
  • Σύμφωνα με τον ν.4409/2016 θεσμοθετήθηκε «Πλαίσιο για την ασφάλεια στις υπεράκτιες εργασίες έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων», ενώ για τις αντίστοιχες χερσαίες εργασίες δεν υπάρχει. Όμως ακόμη και η ίδρυση και λειτουργία ανεξάρτητης αρχής που θα έχει την αρμοδιότητα της ασφαλείας των υπεράκτιων εργασιών πετρελαίου και φυσικού αερίου που προβλέπει ο ν.4409/2016   μέχρι σήμερα δεν έχει συσταθεί. 
  • Δεν έχουν θεσμοθετηθεί κανονισμοί όλων των πετρελαϊκών δραστηριοτήτων που έχουν σχέση με την Υγιεινή, την Ασφάλεια!
  • Το καρστικό σύστημα Ιωαννίνων αποτελεί  τον υδρογεωλογικό κόμβο του υδατικού διαμερίσματος Ηπείρου, δεδομένου ότι η υπόγεια απορροή του επηρεάζει και ρυθμίζει σε ένα μεγάλο ποσοστό τις παροχές του Αράχθου, αλλά κυρίως του Καλαμά και του Λούρου, ποταμοί στους οποίους κατά κύριο λόγο αποστραγγίζεται υπόγεια το σύστημα!! 
  • Στα νέα εγκεκριμένα εθνικά συστήματα οικολογικής ταξινόμησης (Ειδική Γραμματεία Υδάτων. ΥΠΕΝ- Ιούλιος 2017), ταξινομούνται, ο ποταμός Βοϊδομάτης από υψηλή σε καλή οικολογική κατάσταση, ο Αώος  και ο Άραχθος από καλή σε μέτρια, ο Λούρος σε κακή, η λίμνη Παμβώτιδα από ελλιπή σε κακή, η πεδιάδα Πρέβεζας σε κακή.  
  • Δεν καθορίζονται Ζώνες Προστασίας γύρω από τις υδροληψίες πόσιμου νερού σύμφωνα με τον Ν.3199/2003. Με τους περιορισμούς που θέτει η ΣΜΠΕ, «τη δημιουργία μιας ζώνης προστασίας 300 m εκατέρωθεν του βασικού υδρογραφικού δικτύου της περιοχής και 350 m από την ακτογραμμή» δεν αντιμετωπίζεται το πρόβλημα της προστασίας.
  • Σύμφωνα με την έκθεση Αξιολόγησης Κινδύνων Πλημμύρας του ΥΠΕΝ, οι Ζώνες που καθορίστηκαν για την ευρύτερη περιοχή μελέτης, είναι η Χαμηλή ζώνη κλειστής λεκάνης Ιωαννίνων, η Χαμηλή περιοχή άνω ρου Καλαμά στην περιοχή Δολιανά, ο Μέσος ρους Καλαμά από το ύψος της Βροσίνας έως το Καστρί και ο Κάτω ρους- Δέλτα Καλαμά και η παράκτια ζώνη Ηγουμενίτσας. Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη προστασίας τόσο στην ΣΜΠΕ  όσο και στο ΠΣΔ, για τις Ζώνες Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας.
  • Σύμφωνα με την Οδηγία 2006/21 «τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίζεται ότι η διαχείριση των εξορυκτικών αποβλήτων γίνεται με τρόπο που δεν θέτει σε κίνδυνο την ανθρώπινη υγεία, ότι δεν χρησιμοποιούνται μέθοδοι που θα μπορούσαν να βλάψουν το περιβάλλον, και ειδικότερα τα ύδατα…».
  •  Για τα παραγόμενα επικίνδυνα απόβλητα,  ο Ανάδοχος δεν έχει λάβει έγκριση από τις αρμόδιες υπηρεσίες πριν την έναρξη των εργασιών, όπως προβλέπεται από την Νομοθεσία!!
  • Επιτρέπεται η έγχυση υδάτων που περιέχουν επικίνδυνες ουσίες και προέρχονται από εργασίες αναζήτησης και εξαγωγής Υ/Α σε γεωλογικούς σχηματισμούς από τους οποίους έχουν εξαχθεί Υ/Α.
  • Oι επιπτώσεις από την μέθοδο της υδραυλικής ρωγμάτωσης (fracking)  είναι αναμφισβήτητα αποδεδειγμένες και σοβαρές από την εφαρμογή της διεθνώς. Η σύμβαση μίσθωσης δεν απαγορεύει την μέθοδο αυτή ως εξορυκτική μέθοδο για την εξόρυξη σχιστολιθικών υδρογονανθράκων. Επειδή η σύμβαση είναι υπεράνω όλων, προκειμένου το ΥΠΑΠΕΝ να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα, τον Μάρτιο 2019 με τροπολογία σε Νόμο για οικονομικές ρυθμίσεις, ΄΄ενέκρινε΄΄ ότι το  σχιστολιθικό αέριο και πετρέλαιο που στην διεθνή επιστημονική ορολογία αναφέρονται ως «συμβατικοί υδρογονάνθρακες», δεν είναι υδρογονάνθρακες!!! Τόσο απλά!!!
  • Σύμφωνα με τον Νέο Ελληνικό Αντισεισμικό Κανονισμό (ΝΕΑΚ) οικοδομικών έργων του 2003 (ΦΕΚ 1154/Β’/12.8.2003), η  μελετώμενη περιοχή, εντάσσεται από πλευράς σεισμικότητας κατά το μεγαλύτερο της μέρος στη Ζώνη ΙΙ, και ένα πολύ μικρό της τμήμα (Π.Ε. Ιωαννίνων) εντάσσεται στην Ζώνη Ι. Δεν υπάρχει κανονισμός εγκεκριμένος για την προστασία των δικτύων μεταφοράς (ύδρευσης, αποχέτευσης, Υδρογονανθράκων κ.λ.π.)!
  • Στο κρίσιμο ζήτημα των κυρώσεων, η οδηγία 2013/30 αναφέρει πως «τα κράτη μέλη ορίζουν τους κανόνες για τις κυρώσεις που επιβάλλονται …..». Προβλέπεται λοιπόν ότι «για κάθε παράβαση των διατάξεων του νόμου αυτού και των κατ’ εξουσιοδότησή του εκδιδόμενων κανονιστικών αποφάσεων, επιβάλλεται πρόστιμο από πέντε χιλιάδες (5.000) έως ένα εκατομμύριο πεντακόσιες χιλιάδες (1.500.000) ευρώ», πρόστιμο που κάθε άλλο προστατεύει το περιβάλλον, όταν ακόμα και ο ν. 4014/2011, για την Περιβαλλοντική Προστασία για άλλες δραστηριότητες επιτρέπει ανώτατο πρόστιμο 2.000.000 ευρώ!!!!!
  • Εθνικός Ενεργειακός Σχεδιασμός

       Ο εθνικός οδικός χάρτης για το 2050 προωθεί την αναμόρφωση του ενεργειακού τομέα, στα πλαίσια της πολιτικής απελευθέρωσης της ενέργειας σύμφωνα με τους κανονισμούς της Ε.Ε. 

  • Συγκεκριμένα προβλέπεται  περιορισμός της ηλεκτροπαραγωγής από λιγνίτη, με δραματική μείωση της αξιοποίησής του, δηλαδή της βασικής, φθηνής, εγχώριας πηγής ενέργειας, αξιοποίηση φυσικού αερίου για την ηλεκτροπαραγωγή, που αυξάνει την ενεργειακή εξάρτηση της χώρας. 
  • Διαμορφώνεται μαζί με τις σημερινές προνομιούχες συμβάσεις παραχώρησης δικαιωμάτων υδρογονανθράκων ένα ολόκληρο πλέγμα κρατικών παρεμβάσεων υπέρ των ιδιωτικών ομίλων, που σε καμιά περίπτωση δεν εξασφαλίζουν αυτάρκεια ούτε φθηνά τιμολόγια στα λαϊκά νοικοκυριά, αλλά εντείνουν την ενεργειακή φτώχεια στις λαϊκές οικογένειες. Γι’ αυτό τα λαϊκά νοικοκυριά την τελευταία δεκαετία βλέπουν απανωτές αυξήσεις στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος και βέβαια τα χρέη να αγγίζουν τα δύο δισεκατομμύρια. 
  • Οι μεγάλοι ιδιωτικοί όμιλοι που επενδύουν στην ηλεκτροπαραγωγή προτιμούν το φυσικό αέριο, αφού το μικρό αρχικό κόστος οδηγεί σε μεγαλύτερα κέρδη, μέσω της σύνδεσης με συστήματα αγωγών φυσικού αερίου. Ήδη άρχισαν μεταφορές σχιστολιθικού αερίου από τις ΗΠΑ ενώ προγραμματίζονται δύο νέοι αγωγοί. Ο αγωγός IGI Poseidon θα ξεκινά από τους Κήπους Έβρου, και ο EastMed από τη Λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου, θα συνδέονται με έναν σταθμό συμπίεσης στο Φλωροβούνι Θεσπρωτίας, με τελικό προορισμό την Ιταλία.  
  • Η προσδοκία ότι οι παρούσες ενεργειακές καταναλώσεις (και οι αυξημένες μελλοντικές), θα μπορούν να καλύπτονται με ήπιες δραστηριότητες δεν επιβεβαιώνεται.
https://lh5.googleusercontent.com/LfR7B3DLBSz2fYOec2tVdar0UzpjJdJ8Qw3yNzEL-wzuLIdNp_0DfSupvmI5A1E0dvUH6_20KW34btSy_JlzGdeoTAH5lBAn0f92SZjumf62j3azB7qcKTsai-he3IEyOCCoLW64
  • Οι πολιτικές για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής έχουν προσχηματικό χαρακτήρα, λειτουργούν σαν προκάλυμμα των γενικότερων σχεδιασμών και αντιμετωπίζονται σαν μια, επιπλέον, πηγή πλούτου και κερδοσκοπίας του κεφαλαίου.
https://lh4.googleusercontent.com/BCVLSmxxOfcL3Sd0PKmbY9gtPOeAMvQEFMviXoFpLmd6Lau4jKDK_Fvsh8VtGdGamiXZ1C2TFy2ZEvOFiU0DTM2p6MbuPkWWLEargM61ZiMnenuiUMPc2DoCjYcvJtDwLegQQrX7
  • Δεν αφορούν σε ήπιες δραστηριότητες, αλλά σε επιθετικές, μεγάλης κλίμακας και όχλησης εγκαταστάσεις και τεχνικές.
  • Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι λεγόμενες «εναλλακτικές» μορφές παραγωγής ενέργειας Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) βρίσκονται κάτω από τον απόλυτο έλεγχο του κεφαλαίου και αναπτύσσονται μόνο χάρη στη νομική και οικονομική πριμοδότησή τους.
  • Προοπτικές ανάπτυξης

         Ποια τα οφέλη και τι προοπτικές ανάπτυξης προδιαγράφονται; 

  • Δεν έχει εκπονηθεί κοινωνικοοικονομική μελέτη, που να προσδιορίζει τις επιπτώσεις στην οικονομία όταν η διεθνή εμπειρία καταδεικνύει ότι η ανάπτυξη των Υ/Α σε περιοχές που υπάρχουν δραστηριότητες  όπως η κτηνοτροφία, η γεωργία, ο τουρισμός κ.λ.π. λειτουργεί ανταγωνιστικά και αρνητικά!!
  • Γενικά το ΥΠΑΠΕΝ αναφέρει π.χ. για το οικόπεδο Ιωάννινα-Θεσπρωτία ότι θα υπάρχει θετική επίπτωση στην ανεργία (300 θέσεις εργασίας και απασχόληση 700 περίπου σε τοπικές δραστηριότητες) ενώ η ΣΜΠΕ αναφέρει: «εάν δεν πραγματοποιηθεί το πρόγραμμα έρευνας και εξόρυξης, οι επιπτώσεις στη δημόσια υγεία ενδέχεται να είναι αρνητικές και όχι ουδέτερες, καθώς, όπως υποστηρίζουν επιστημονικές έρευνες, κρισιακά φαινόμενα, όπως π.χ. η ανεργία, οδηγούν σε αύξηση της νοσηρότητας στους πληθυσμούς που πλήττονται (π.χ. αύξηση των ψυχολογικών διαταραχών, αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ κ.λπ.)»!!!
  • Θεσμοθετήθηκε ειδικά για τις Εταιρείες εκμετάλλευσης Υ-Α μια  συνεχής μείωση του  φορολογικού συντελεστή , από 50% στον Ν. 468/76, σε 40% στον Ν.2289/95 και  σε 25% στον Ν.4001/11.
  • Τα έσοδα του Δημοσίου προέρχονται από τη φορολογία (20% επί των δηλωμένων κερδών συν 5% περιφερειακός φόρος) ποσά που θα καταβάλλονται όταν και εάν ξεκινήσει η εξόρυξη. Δηλαδή αν υπάρχουν κέρδη θα υπάρχουν έσοδα!!
  • Επίσης, με βάση τον ν. 4300/2014, οι σε χρήμα στρεμματικές αποζημιώσεις που δεσμεύεται η εταιρεία να καταβάλει κατά το στάδιο της έρευνας είναι 10 ευρώ ετησίως ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο της συμβατικής περιοχής και 15 ευρώ ετησίως ανά τ.χλμ στη δεύτερη φάση ερευνών. Για τη φάση της εκμετάλλευσης, δηλαδή της εξόρυξης, το τίμημα θα ανέρχεται στα 200 ευρώ ανά τ.χλμ., σε απλά λόγια, αν γίνει μόνο μια γεώτρηση σε ένα τετραγωνικό χιλιόμετρο, τότε το ενοίκιο της γης για το Δημόσιο θα είναι 200 ευρώ τον χρόνο.
  • Τα επίσημα στοιχεία του ΥΠΕΚΑ, όμως για την δραστηριότητα της Εταιρείας στον Πρίνο είναι αποκαλυπτικά!  (Η εξορυκτική/μεταλλουργική δραστηριότητα 2013-14):

« καταγράφηκε περιορισμός εσόδων κυρίως λόγω της πτώσης των τιμών του αργού πετρελαίου». ενώ σύμφωνα με τις επίσημες Εκθέσεις του ΥΠΑΠΕΝ το 2014 δεν υπάρχουν κέρδη από τις αντίστοιχες δραστηριότητες στον Πρίνο!

  • Για ποια Ανάπτυξη;

       Πολύ συχνά τα τελευταία χρόνια καλούμαστε να απαντήσουμε στο ερώτημα τι επιθυμούμε «Ανάπτυξη ή Περιβάλλον»; Η αντιπαράθεση αυτή φαινόταν να έχει διλημματικό χαρακτήρα ανάμεσα στις περισσότερες κυβερνήσεις του πλανήτη. Σύμφωνα με τη Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας (International Energy Agency), περισσότερα από τα δύο τρίτα των γνωστών αποθεμάτων ορυκτών καυσίμων θα πρέπει να παραμείνουν ανεκμετάλλευτα προκειμένου να έχουμε μια πιθανότητα μόλις 50% να περιορίσουμε την αύξηση της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας της Γης κάτω από τους 2°C σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή και να αποφύγουμε τις καταστροφικές συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.  

        Φθάσαμε λοιπόν σε μια εποχή που η αντίληψη της φύσης ως αντικειμένου εκμετάλλευσης και η εντατική αναζήτηση κέρδους αποτελούν τα στοιχεία που επέτρεψαν την ριζική αλλαγή της σχέσης του ανθρώπου με την φύση. 

     Τι είδους  «Ανάπτυξη» θέλουμε; Με ποια κριτήρια και σε όφελος τίνος; Το μοντέλο που έχει κυριαρχήσει έχει δημιουργήσει υποβάθμιση του περιβάλλοντος, του πολιτισμού και της ποιότητας ζωής με απρόβλεπτες προοπτικές. Σύμφωνα με την έκθεση της Oxfam(22-1-2018) το 82% του πλούτου που δημιουργήθηκε το 2017 σε παγκόσμιο επίπεδο κατέληξε στα χέρια του 1% των πλουσιότερων ανθρώπων του πλανήτη.

https://lh6.googleusercontent.com/hia4EQf6R2bKDx3QyqV_T0PaLkvuIAGqQ8bK1W-_NdcZT9TlXhNuBHBxiM1MW6HgYFbnk5BE4vWwLp701PikVZhw87vTAAz2etG7Jtz57jfLpR5pSfP_2G7it0hN97QLDgCtauU6

     Η πατρίδα μας έχει δυνατότητες να αποκτήσει ένα μοντέλο Ανάπτυξης  που δεν θα βασίζεται στην εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, αλλά στην κοινωνική δικαιοσύνη! Ενδεικτικά παράγουμε:

  • Μαγνήσιο, Αλουμίνιο, Βωξίτης, Σµηκτίτες, Νικέλιο,1οι σε λευκόλιθο, 1οι στον κόσμο σε περλίτη, (1.600.000 τόννοι),  σε χρωμίτη, σε ψευδάργυρο, 2οι παγκοσμίως σε μπετονίτη (1.500.000 τόννοι).

 Τι όφελος έχει η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών από την εκμετάλλευση μέχρις σήμερα του ορυκτού πλούτου της πατρίδας μας;

  • Ο πλούτος αυτός εκμεταλλεύεται από μια μειοψηφία σε βάρος της συντριπτικής πλειοψηφίας του λαού μας. Τώρα καλούμαστε να συναινέσουμε σε μια πιο καταστροφική για το μέλλον μας εκμετάλλευση. Να αποδεχτούμε και την αλλαγή της αγροτικής οικονομίας όπως π.χ. στην Πρέβεζα κατ’εξοχή περιοχή με παραγωγή οπωροκηπευτικών και εσπεριδοειδών στην καλλιέργεια φαρμακευτικής κάνναβης!!! Κατά τα άλλα εισάγουμε λεμόνια από Ν. Αφρική και Αργεντινή, πατάτες από Αίγυπτο και Τουρκία!!!
  • Αποτελεί ένα παράδειγμα των κριτηρίων αντιμετώπισης μιας «Ανάπτυξης», που υποτάχθηκε στην εντατικοποίηση όλων των δραστηριοτήτων με βασική αξία το κέρδος και την απαξίωση των πραγματικών αναγκών του ανθρώπου.
  • Σε μια επικίνδυνη περίοδο, που αυξάνονται οι ανταγωνισμοί στην περιοχή μας, για τον έλεγχο των πηγών και των μεταφορών των Υ/Α, πρέπει να αντισταθούμε για μια άλλη Ανάπτυξη!   
  • Η Διεθνής εμπειρία καταδεικνύει, από τη μια ότι σε ισχυρά κράτη σταματούν οι εξορύξεις, για διάφορους λόγους, ενώ από την άλλη οι δρόμοι και οι πηγές έχουν σημαδευτεί ως ΄΄αιμάτινοι΄΄!  Δεν μπορούμε να αγνοήσουμε την ιστορική αλλά και πρόσφατη πείρα , ότι πολλές περιοχές εξορύξεων μετατράπηκαν σε κατάρα για τους λαούς και τις τοπικές κοινωνίες αφανίζοντας ανθρώπινες ζωές, μνημεία πολιτισμού, οικονομική δραστηριότητα και περιβάλλον.
  • Υπάρχει λύση;

      Η πραγματικότητα, θα είναι οδυνηρή για το φυσικό, πολιτισμικό, αλλά και για το κοινωνικό περιβάλλον με την βίαιη αλλαγή της οικονομίας που παραδοσιακά   στηρίζεται στην αγροτική παραγωγή, στους Υδάτινους Πόρους, στον τουρισμό και την μοναδική  πολιτιστική κληρονομιά! Η μετατροπή συνολικά της Ηπείρου σε βιομηχανική περιοχή και απέραντο εργοτάξιο  εκμηδενίζει τα πλεονεκτήματα μας. Το περιβάλλον, τα νερά, τις πηγές ,τα δάση, τη σπάνια χλωρίδα, τη πανίδα  και τη βιοποικιλότητα.

    Από καταβολής της συγκρότησης  των κοινωνιών, διατυπώνεται η άποψη,   μπορούμε να τα βάλουμε με τους δυνατούς, τις πολυεθνικές και τους ενεργειακούς κολοσσούς;  

 «..Ωστόσο ποιος ξέρει,

 ίσως εκεί που κάποιος αντιστέκεται χωρίς ελπίδα,

 ίσως εκεί να αρχίζει η ανθρώπινη ιστορία που λέμε 

κι’ η ομορφιά του κόσμου»!!!!!

  Γιάννης Ρίτσος  

      Η ΠΣΕ μέσα από μια επίπονη δημιουργική και αποτελεσματική προσπάθεια αναμετρήθηκε με το δύσκολο αυτό εγχείρημα με οδηγό τις αποφάσεις των Γ.Σ. της. Σε αυτό το δύσκολο δρόμο αναπτύχθηκαν πρωτοβουλίες από  Ομοσπονδίες και Αδελφότητες των Αποδήμων Ηπειρωτών, κινήματα, με κινητοποιήσεις, συλλαλητήρια, υπομνήματα και πορείες. Σημαντικό να αναφέρουμε τις Αποφάσεις απόρριψης των Συμβάσεων από τα Δημοτικά Συμβούλια Αρταίων, Ανατολικού Ζαγορίου, Β. Τζουμέρκων, τα Εργατικά Κέντρα Ιωαννίνων, Άρτας, Θεσπρωτίας και το πιο ελπιδοφόρο ψήφισμα από τους μαθητές του Μουσικού Σχολείου Πρέβεζας!!!

Με δύναμη μπροστά!!

Η Ήπειρος δεν μπορεί να γίνει πειραματόζωο των κάθε λογής αρπακτικών εταιρειών που μόνο σκοπό έχουν το δικό τους κέρδος, χωρίς να υπολογίζουν την καταστροφή της περιοχής.

Διεκδικούμε   

  • Το δικαίωμα ανάπτυξης της Ηπείρου με σεβασμό στο περιβάλλον, τα μνημεία και τη πολιτιστική κληρονομιά μας
  • Ένα άλλο μοντέλο Ανάπτυξης που  θα βασίζεται στην κοινωνική δικαιοσύνη και η ευημερία θα είναι δικαίωμα όλων στο παρόν και στο μέλλον!

   Απαιτούμε την ανάκληση των συμβάσεων παραχώρησης, τη διασφάλιση του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας.

Δεν θυσιάζουμε το περιβάλλον μας, τη ζωή και των παιδιών μας για χάρη των κερδών των πετρελαϊκών εταιριών.

«Στα χτήματα βαδίσαμε όλη μέρα

Με τις γυναίκες τους ήλιους τα σκυλιά μας

Παίξαμε τραγουδήσαμε ήπιαμε νερό

Φρέσκο, που ξεπήδαγε από τους αιώνες …»

Οδυσσέας Ελύτης

Ήλιος ο πρώτος

https://lh4.googleusercontent.com/_D7pad_qDpvIjapUkh-DaJwjPWCSu7DcApYHPL9MO3Be25PBqoDiGiKYMOFuUU61oEI21LCFF0wZFxak8eU40HRqsHCt85YS9wAi4s0KBiHS6TS69rrD3smJ4ZK3RgOfM8sZ4MYE
Posted in Δημόσιος Χώρος | Σχολιάστε

ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΓΙΑΝΝΗ ΝΟΒΑ

Τον φίλο και κοινωνικό αγωνιστή

Πληροφορήθηκα με θλίψη το θάνατο του εκλεκτού φίλου Γιατρού – Καρδιολόγου και αγωνιστικού κομμουνιστικού στελέχους Γιάννη Νόβα.

Τον Γιάννη γνώριζα από παιδί επειδή ο πατέρας του ήταν ψάλτης στην τότε ενορία μας, τον Άγιο Αθανάσιο. Τον είχα όμως και μερικά χρόνια μαθητή στο Λύκειο, όπου αναγνώρισα την ιδιοφυή σχέση του με τα μαθήματά μου, τη Φυσική και τη Χημεία. Είχα μάλιστα μάθει πως η επίδοσή του στο μάθημα της Φυσικής, στην Ιατρική Σχολή στην Αθήνα, με καθηγητή τον Καίσαρα Αλεξόπουλο, ήταν τόσο καλή που ο Αλεξόπουλος τον κάλεσε να τον συγχαρεί και να του προτείνει να μεταγραφεί στο Τμήμα Φυσικής και να ακολουθήσει αυτόν τον επιστημονικό κλάδο.

Από εκείνα τα χρόνια ‒και μετά τις απουσίες μας από την Πρέβεζα‒ ξανασυναντηθήκαμε στην πόλη μας όπου παρακολούθησα την επιστημονική, επαγ-γελματική και πολιτική του δραστηριό-τητα. Δεν έτυχε να συνυπηρετήσουμε στο Δημοτικό Συμβούλιο της Πρέβεζας. Άλλωστε αναγκάστηκε να διακόψει τη θητεία του για λόγους υγείας. Πέρυσι μου ανακοίνωσε το θλιβερό γεγονός της ασθένειάς του και την αναπότρεπτη πορεία του προς το τέλος του βίου του.

Εκφράζω κάθε ειλικρινή συμπάθεια για την απώλειά του.

Posted in πρεβεζάνοι επιστήμονες, Δημόσιος Χώρος, εσωτερική γεωπολική, εκλογές 2014, λαϊκό κίνημα | Tagged | Σχολιάστε

ΘΕΑΤΡΟ ΝΟ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΡΑΓΩΔΙΑ


Πώς εξηγούνται οι ομοιότητες των δύο αυτών μακρινών θεάτρων;

Κάπου 8.500 μίλια χωρίζουν την Ιαπωνία από την Ελλάδα. Κάπου 20 αιώνες χωρίζουν το κλασικό γιαπωνέζικο θέατρο απ’ το ελληνικό. Ράτσα, ιστορία, θρησκεία, φιλοσοφία, αντίληψη ζωής όλα είναι διαφορετικά ανάμεσα στους δυο λαούς. Κι ωστόσο η ελληνική Τραγωδία και το γιαπωνέζικο Νο παρουσιάζουν ομοιότητες συχνά εκπληκτικές. Καταγωγή, μορφή, περιεχόμενο, έχουν τόσα κοινά σημεία, που αναρωτιέσαι αν το ελληνικό Δράμα δεν είχε κάποιαν, απόμακρη έστω, επίδραση στο γιαπωνέζικο.

Με αυτή την εισαγωγή ανθρωπογεωγραφίας και ιστορίας, αρχίζει ο Μάριος Πλωρίτης (1919 – 2006) άρθρο πέντε χιλιάδων λέξεων, στο οποίο γίνεται η υπόθεση για το ενδεχόμενο κάποιας απώτερης αρχαιοελληνικής επίδρασης στο Νο.  Με τίτλο «Τραγωδία και «Νο»» και υπότιτλο «Ομοιότητες δύο μακρινών θεάτρων» ο σημαντικός αυτός θεατράνθρωπος ‒σκηνοθέτης, κριτικός, διδάσκαλος θεατρολογίας, πολύγλωσσος μεταφραστής‒ και πολιτικός αναλυτής δημοσίευσε στο περιοδικό Θέατρο (τ. 13, Γεν.-Φλεβ. 1964, σελ. 21-26), το ενδιαφέρον άρθρο του για το Νο. ΑΝΑΖΗΤΗΣΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΕΔΩ   

Ως λέξη, Nō (, σε χιραγκάνα のう), μας εξηγεί ο Πλωρίτης, σημαίνει «ικανότητα», «ταλέντο» και, παραπέρα, «επίδειξη ταλέντου», Ωστόσο, από τον 14ο αιώνα η λέξη χρησιμοποιείται (και) για το «λυρικό, συμβολικό, ιδεαλιστικό δράμα, που συνδυάζει μουσική χορό, τραγούδι, λόγο και παίζεται με μάσκες». Ο συγγραφέας φροντίζει να κάνει την αντιδιαστολή τού Νο ως προς το Καμπούκι. Το Kabuki (歌舞伎, σε χιραγκάνα かぶき)  είναι κατά τρεις αιώνες νεότερο, πολύ πιο ρεαλιστικό, λαϊκό, θεαματικό και περιπετειώδες. Παίζεται χωρίς μάσκες, μόνο με μακιγιάζ. Δεν χρειάζεται, βέβαια, να κάνουμε και την αυτονόητη διάκριση με το κουκλοθέατρο Μπούνρακου,  Bunraku (文楽, σε χιραγκάνα ぶんらく), που παίζεται με μαριονέτες.

Ο Πλωρίτης επισημαίνει ως πρώτη ομοιότητα μεταξύ του Νο και της τραγωδίας τη θρησκευτική – λατρευτική προέλευση και των δύο αυτών μορφών θεατρικής τέχνης. Παραλληλίζει μάλιστα (1) την εξωτερική θρακική προέλευση της διονυσιακής λατρείας και την ένωσή της με την τοπική ελλαδική θρησκεία με (2) τη σινο-κορεάτικη διακίνηση του βουδισμού και την αποδοχή του από τις ντόπιες (ιαπωνικές) σιντοϊστικές δομές λατρείας.

Επισημαίνει μάλιστα πως η μετάβαση στη θεατρική αναδόμηση της λατρείας σημειώθηκε όταν ένας λατρευτής ξεχώρισε από το πλήθος και η αφήγηση μεταλλάχθηκε σε αναπαράσταση. Τέτοιες αναδομήσεις (λατρεία –> θέατρο) έλαβαν χώρα είτε στο σιντοϊστικό ιερό είτε στο βουδικό ναό αλλά συνοδεύτηκαν και, ως τρίτο στοιχείο, από τους εορταστικούς χορούς της αυλής του Μικάδου και τις αναπαραστάσεις ηρώων-πολεμιστών που αυτοί περιλάμβαναν.

Ο Πλωρίτης μελετά πρώτα την τεχνική και καλλιτεχνική εξέλιξή του Νο, με (1) την κατασκευή της σκηνής, (2) την επιλογή της λιτής σκηνογραφικής υποστήριξης (μια «άρνηση» που θυμίζει περισσότερο ελισαβετιανό θέατρο και λιγότερο το ελληνικό Δράμα), (3) τον ενδυματολογικό πλούτο (όπως στην ελληνική Τραγωδία) και (4) τη γενικευμένη χρήση προσωπείων (πολύ περισσότερο από όσο στην Τραγωδία), και συγκρίνει αυτά τα στοιχεία με τα αντίστοιχα του ελληνικού Δράματος.

Έπειτα, εκθέτει λεπτομερώς τα  μορφικά στοιχεία του ιαπωνικού θεάτρου που βρίσκουν το ανάλογό τους και στην Τραγωδία. Αυτά αναδείχνουν μεν μια τριμερή  δομή του Νο, που όμως ο Πλωρίτης αναλύει στα επιμέρους συστατικά της και συγκρίνει με τη διάρθρωση της Τραγωδίας (όπου έχουμε πρόλογο, πάροδο, επεισόδια, στάσιμα και έξοδο). Εξάλλου, από πλευράς περιεχομένου, οι μύθοι του Νο έχουν ληφθεί, όπως και της Τραγωδίας, από το θεματολόγιο της θρησκείας, των θρύλων, της Ιστορίας και της γραμματείας.

Τελειώνοντας το άρθρο του ο συγγραφέας και αφού έχει ήδη εκθέσει, όπως είδαμε, τα παράλληλα και όμοια στοιχεία μεταξύ Τραγωδίας και Νο παρέχει και μερικές ανθρωπολογικές – ανθρωπογεωγραφικές λεπτομέρειες, ώστε να ενισχύσει τη θέση του περί ελληνικών επιδράσεων στο θέατρο Νο. Επισημαίνει, για παράδειγμα, το γεγονός ότι οι (αρχικά κινέζικες) μάσκες δεν έχουν απω-ανατολικά χαρακτηριστικά αλλά ινδικά. Αυτό μπορεί να μας παραπέμψει και στη ελληνοβουδική γλυπτική που ήταν αποτέλεσμα της εξάπλωσης του ελληνισμού στην Ασία τον 4ο π.Χ, αιώνα.

Φυσικά, θα λέγαμε, πως ένα κεντρικό ζήτημα για τη ερμηνεία των ομοιοτήτων είναι η λεπτομερέστερη ανθρωπολογική προσέγγιση. Αυτή αναζητά κάποια βαθύτερα ανθρώπινα στοιχεία οικονομίας των ανθρώπινων δράσεων και ιδιοφυίας των ανθρώπινων κοινοτήτων. Και αυτό, πέρα από τον κάθε επιμέρους πολιτισμό και πέρα από ταύτιση ομοειδών δομών και παραπλήσιων λειτουργιών.
ΣΗΜΕΙΩΣΗ:
Οι λέξεις που δεν φαίνονται καλά στο μέσον της σελίδας 26 του εξασέλιδου pdf είναι, από γραμμή σε γραμμή, οι εξής:
…μουσικοχορευτικά…
…βουδδικών…
…μ.Χ. αιώνα…
…θυμίζουν αρκετά
.

Posted in Ιστορία, Ιαπωνία, γεωγραφία, διαθεματικότητα, διεπιστημονικότητα, θέατρο | Tagged , | 2 Σχόλια